Παθήσεις Επινεφριδίων. Τα επινεφρίδια είναι δύο τριγωνικοί αδένες μεγέθους 4 εκατοστών περίπου που βρίσκονται πάνω από τα νεφρά. Η κύρια λειτουργία των επινεφριδίων είναι η παραγωγή ορμονών για τον έλεγχο της αρτηριακής πίεσης καθώς και για τη ρύθμιση της απορρόφησης νερού, ηλεκτρολυτών και γλυκόζης από το σώμα.
Τα επινεφρίδια είναι υπεύθυνα για την παραγωγή:
- Κορτιζόλης
- Αλδοστερόνης
- Αδρεναλίνης και Νοραδρεναλίνης
- Οιστρογόνων και ανδρογόνων
Ασθένειες που προσβάλλουν τα επινεφρίδια
Παρότι, υπάρχει ένα πλήθος ασθενειών που ενδέχεται να βλάψουν τα επινεφρίδια, το συχνότερο πρόβλημα είναι η ύπαρξη κάποιου όγκουπου επηρεάζει την παραγωγή των ορμονών. Oι όγκοι εντοπίζονται συνήθως με ειδικές ακτινογραφίες, αξονική ή μαγνητική τομογραφία ή μικροβιολογικές εξετάσεις και η πλειοψηφία τους είναι μικρής διαμέτρου και καλοήθεις.
Παρακάτω περιγράφονται τα κυριότερα προβλήματα που ενδέχεται να προκαλέσουν.
- Τα φαιοχρωμοκυττώματα προκαλούν υπερπαραγωγή ορμονών με αποτέλεσμα υπέρταση, ταχυπαλμία, σοβαρούς πονοκεφάλους και ψυχικές διαταραχές.
- Οι όγκοι που επηρεάζουν την παραγωγή αλδοστερόνης προκαλούν υπέρταση, υποκαλιαιμία, καρδιακές επιπλοκές και αδυναμία στον οργανισμό.
- Οι όγκοι που επηρεάζουν την παραγωγή κορτιζόλης ενδέχεται να προκαλέσουν σύνδρομο Cushing. Στην περίπτωση αυτή ο ασθενής παρουσιάζει παχυσαρκία με παχύ κορμό και αδύνατα άκρα, υπερβολική τριχοφυΐα, δερματικές λοιμώξεις, κεφαλαλγία, υπέρταση, αιμορραγική διάθεση, διαταραχές εμμήνου ρήσεως, κ.ά. Τα ψυχικά συμπτώματα κυμαίνονται από συναισθηματική αστάθεια μέχρι ψύχωση.
- Κάποιοι όγκοι μπορούν να προκαλέσουν επινεφριδιογεννητικό σύνδρομο και αρρενοποιητικές παθήσεις των γυναικών ή προεφηβικό αδρενογεννητικό σύνδρομο.
Η αντιμετώπιση των παθήσεων επινεφριδίων χειρουργικά προσφάτως γίνεται λαπαροσκοπικά ή και ρομποτικά.
FAQ – Συχνές ερωτήσεις
1. Τι είναι οι παθήσεις των επινεφριδίων;
Οι παθήσεις των επινεφριδίων είναι διαταραχές που επηρεάζουν τη λειτουργία των μικρών ενδοκρινών αδένων πάνω από τα νεφρά. Συνήθως οφείλονται σε όγκους (λειτουργικούς ή μη), υπερπλασία ή σπάνια κακοήθεια, με αποτέλεσμα διαταραχή στην παραγωγή ορμονών όπως η κορτιζόλη, η αλδοστερόνη και οι κατεχολαμίνες.
2. Ποια είναι τα πιο συχνά συμπτώματα ενός όγκου επινεφριδίου;
Τα συχνότερα συμπτώματα περιλαμβάνουν αρτηριακή υπέρταση, ταχυκαρδίες, πονοκέφαλο, εφιδρώσεις, αίσθημα άγχους, αύξηση βάρους με παχύ κορμό, υπερτρίχωση, διαταραχές περιόδου και εύκολη κόπωση. Κάποιοι όγκοι είναι ασυμπτωματικοί και ανακαλύπτονται τυχαία σε απεικονιστικό έλεγχο.
3. Πότε χρειάζεται χειρουργική αντιμετώπιση των παθήσεων επινεφριδίων;
Χειρουργική αντιμετώπιση (λαπαροσκοπική ή ρομποτική επινεφριδεκτομή) συνιστάται σε λειτουργικούς όγκους που υπερεκκρίνουν ορμόνες, σε όγκους με ύποπτα ακτινολογικά χαρακτηριστικά ή σε μεγάλες βλάβες, σύμφωνα με διεθνείς κατευθυντήριες οδηγίες και την εκτίμηση ενδοκρινολόγου και χειρουργού.
4. Πώς γίνεται η διάγνωση μιας πάθησης των επινεφριδίων;
Η διάγνωση βασίζεται σε συνδυασμό ορμονικού ελέγχου αίματος και ούρων, ειδικών λειτουργικών δοκιμασιών και απεικονιστικών εξετάσεων (αξονική ή μαγνητική τομογραφία επινεφριδίων). Σε επιλεγμένες περιπτώσεις χρησιμοποιούνται επιπλέον εξειδικευμένες εξετάσεις, ανάλογα με τον τύπο του όγκου.
5. Είναι ασφαλής η λαπαροσκοπική/ρομποτική επινεφριδεκτομή;
Η λαπαροσκοπική ή ρομποτική επινεφριδεκτομή, όταν πραγματοποιείται από εξειδικευμένη ομάδα, θεωρείται ασφαλής με χαμηλά ποσοστά επιπλοκών, μικρότερη νοσηλεία και ταχύτερη επάνοδο στις καθημερινές δραστηριότητες σε σχέση με την ανοικτή επέμβαση. Απαραίτητη προϋπόθεση είναι η σωστή προεγχειρητική προετοιμασία και η στενή συνεργασία με τον ενδοκρινολόγο.
Τελευταία ιατρική επιμέλεια: 26/12/2025 από τον Δρ. Γεώργιος Σάμπαλης, MD, PhD
